📖 Oyun Hakkında
Sözbaz, Türkçeye uyarlanmış bir söz oyunudur ve klasik Scrabble kurallarıyla oynanır. Amacınız, elinize gelen harflerle tahtada sözler oluşturarak en yüksek puanı toplamaktır. Sözbaz sözlüğünün oluşumu ve geliştirilmesinde temel alınan ana referans sözlük Türk Dil Kurumu Güncel Türkçe Sözlüğü'dür. Dil Derneği Sözlüğü, Kubbealtı Lugatı ve Nişanyan Sözlük de referans sözlükler arasında yer almaktadır.
Oyunun amacı, oyun süresince oyuncunun bölünmeden anda kalarak zihinsel bir oyun deneyimi yaşamasını sağlarken Türkçe söz dağarcığının ve doğru Türkçe kullanım yetkinliğinin gelişimine katkıda bulunmaktır. Bu nedenle ve klasik Scrabble kuralları gereği referans sözlüklerde doğru kullanım olarak yer alan ve güncel Türkçede kullanılan sözler kabul edilmektedir.
🎮 Oyun Tipleri
- İki Oyuncu: Sanal rakiplerden biriyle oynayın, yeni sözler öğrenme olasılığınız olsun
- Dört Oyuncu: Sanal rakiplerden üçüyle oynayın, daha rekabetçi bir oyun deneyimi yaşayın ve daha çok yeni söz öğrenme olasılığınız olsun
- Bir Oyuncu: Yalnız siz oynayın, kendinizi geliştirin; doğru bildiğiniz yanlışlar varsa, onların farkına varın
- Yan Yana: Yanınızdaki 1, 2 ya da 3 arkadaşınızla, internet olmadan, Bluetooth üzerinden aynı masada oynayın; sanal rakip yok, herkes gerçek oyuncu (ayrıntılar aşağıdaki Yan Yana bölümünde)
Her oyun tipinde farklı deneyim ve beceri seviyelerindeki sanal rakiplerle karşılaşabilirsiniz. Rakip seçerken oyuncuların seviyelerine dikkat edin!
📱 Yan Yana
Yanınızdaki arkadaşlarınızla, internet olmasa da, cihazlar arasında doğrudan Bluetooth bağlantısıyla oynayabilirsiniz. 2, 3 ya da 4 kişi aynı masada oynayabilir; sanal rakip yoktur, hepiniz gerçek oyuncusunuz. Telefon ya da tablet fark etmez.
Cihaz gereksinimi: Yan Yana, en az Android 12 ya da iOS 15 gerektirir. Daha eski sürümlerde Bluetooth bağlantısı güvenilir çalışmadığından bu oyun tipi ana menüde görünmez; Sözbaz'ın diğer oyun tipleri bu cihazlarda eksiksiz oynanır.
Nasıl başlanır?
- Tüm cihazlarda Bluetooth açık olmalıdır.
- Biriniz “Oyun Kur”a basar; diğerleri “Oyun Bul”a basıp kurulan oyunu listede görür ve “Katıl” ile seçer.
- Oyunu kuran kişi, katılmak isteyenleri “Oyuna al” ile onaylar (en fazla üç arkadaş). Herkes hazır olunca “Oyunu Başlat”a basar.
- Aynı mekanda, birbirinize en fazla birkaç metre uzaklıkta oturun. Cihazlarınız arasında iletişime engel oluşturabilecek hiçbir şey olmasın.
- İlk kez birlikte oynarken cihazlar bir kez eşleşme onayı isteyebilir, isterse tüm cihazlarda onaylayın; sonraki oyunlarda bu adım tekrar gelmez.
Oyun başladığında tüm oyuncular aynı tahtayı görür, herkesin kendi harfleri vardır; sıra size geldiğinde oynarsınız. Adınız ve yıldız seviyeniz diğer oyuncuların ekranında görünür. İki kişilik oyunda (eklediyseniz) profil fotoğrafınız da görünür. Üç ve dört kişilik oyunlarda Bluetooth kanalını yormamak için fotoğraf aktarılmaz. Oyun sırasında üstteki bir oyuncuya basarak onun kartını (ad, seviye, varsa fotoğraf) görebilirsiniz. Sıranın kimde olduğunu üstteki göstergeden takip edersiniz ve oyun sürerken ekranınız kapanmaz. Bağlantı bir an kesilirse oyun kaldığı yerden kendini onarmaya çalışır.
Oyun kuralları Yan Yana'da nasıl işler?
- Kim başlar: Oyun başlarken ilk oyuncu rastgele belirlenir ve "Kim başlıyor?" animasyonuyla tüm telefonlarda aynı anda gösterilir.
- Sıra ve süre: Sıra saat yönünde (katılma sırasına göre) döner. Ayarlarda hamle süresi belirlediyseniz kendi hamlenizde geri sayım sizin telefonunuzda işler; süre dolarsa hamle geçer.
- Sözlük denetimi: Her söz, hamleyi yapan oyuncunun telefonundaki sözlükte denetlenir; bir oyuncu çevrim içiyse TDK'de de aranır. Kabul edilen söz ve anlamı diğer oyunculara da gösterilir.
- Pas: Üst üste pas sayısı oyuncu sayısının iki katına ulaşırsa oyun biter (2 kişide 4, 3 kişide 6, 4 kişide 8 pas). Harf değiştirmek de pas sayılır.
- Oyun sonu: Torba boşalıp bir oyuncunun rafı bitince ya da pas sınırına ulaşılınca oyun biter; herkesin rafında kalan harflerin puanı kendi puanından düşülür, sonuç ekranı tüm telefonlarda aynı anda gelir.
- Ödül kutlaması: Bir oyuncu Raf Ustası (+50) ya da Üç Söz Ustası (+30) ödülünü kazandığında diğer oyunculara da bir kutlama paneli gösterilir.
- Sertifika ve istatistik: Yan Yana oyunlarının en yüksek puanları 2'li, 3'lü ve 4'lü olarak ayrı tutulur; kazandığınız oyunlar, farklı sözleriniz ve seviye koşullarınız normal oyunlarla birlikte sayılır.
- Reklam: Oyun sırasında yalnızca tahta ekranında banner reklam görünür; tam sayfa reklam oyunu bölmez, yalnızca oyun bittikten sonra gelebilir.
Ara vermek gerekirse
Oyun sırasında telefon gelirse ya da kısa süreliğine başka bir uygulamaya geçmeniz gerekirse Sözbaz'ı kapatmayın, arka planda tutun; döndüğünüzde oyun kaldığı yerden sürer. Daha uzun bir ara için önce Durdur'a basın — diğer oyuncular bekler, siz dönünce Devam Et ile birlikte sürersiniz.
Yan yana oyun tipinde oynarken uygulamayı kapatırsanız oyun kaydedilir ve döndüğünüzde yeniden bağlanılmaya çalışılır; ancak bazı durumlarda oyuncular arasındaki oyun eşitliği tam sağlanamayabilir. En güvenli yol, ara vermeden önce Durdur'a basıp uygulamayı arka planda tutmaktır.
Bağlantı kurulamazsa şu adımları birlikte uygulayın:
- Her oyuncu Sözbaz'ın çalışmasını tamamen sonlandırsın (arka planda da kalmasın).
- Herkes Sözbaz'ı yeniden başlatsın.
- Herkes aynı anda "Devam Et"e bassın.
Bu özelliği kullanabilmek için önce Menü > Profil ekranında adınızı yazmalısınız — arkadaşlarınız sizi bu adla görecek. Profilinize bir de fotoğraf eklerseniz, iki kişilik Yan Yana oyununda arkadaşınızın ekranında adınızla birlikte fotoğrafınız da görünür; üç ve dört kişilik oyunlarda fotoğraf aktarılmaz. Tüm bu paylaşım yalnızca yakınınızdaki oyuncularla, doğrudan Bluetooth üzerinden ve yalnızca oyun boyunca gerçekleşir; hiçbir bilgi internete gönderilmez.
🎲 Nasıl Oynanır?
1. Oyun Başlangıcı
- Her oyuncuya yedi harf dağıtılır
- İlk sözün bir harfi ★ ile işaretli merkez hücrede olmalıdır.
- Oyuna kimin başlayacağını belirlemek için oyun başlarken her oyuncu için torbadan rastgele bir harf seçilir. Joker kime çıkarsa ya da joker kimseye çıkmazsa A harfi ya da A harfine en yakın harf kime çıkarsa, o oyuncu oyuna başlar.
2. Söz Oluşturma
- Raftaki harfleri tahtaya sürükleyip bırakarak ya da önce raftaki bir harfe sonra da tahtada yerleştirmek istediğiniz yere basarak harfleri yerleştirebilirsiniz.
- Sözler yatay veya dikey olmalıdır, çapraz söz oluşturulamaz.
- Tahtaya koyacağınız her harf, tahtadaki mevcut harflerden en az birine temas etmek zorundadır.
- Bir hamlede tahtanın farklı yerlerinde farklı sözler oluşturulamaz.
- Var olan yatay ve dikey sözlere dikkat ederek yerleştireceğiniz harflerle tek hamlede birden fazla söz oluşturabilirsiniz
Tek hamlede oluşturduğunuz tüm sözler geçerli olmalıdır. Tek bir geçersiz söz tüm hamleyi iptal eder.
Geçerli Sözler
Klasik Scrabble kuralları gereği referans sözlüklerde doğru kullanım olarak yer alan ve güncel Türkçede kullanılan sözler kabul edilmektedir. Güncel Türkçe sözlüklerden çıkarılmış çok eski döneme ait arkaik sözler kabul edilmez. Eğer Sözbaz bir söz için "Sözlükte bulunamadı" diyorsa o söz TDK'nin Güncel Türkçe Sözlüğü'nde yoktur.
Kabul edilen sözler:
- Referans sözlüklerin en az birinde kayıtlı olan sözler
- En az 2 harfli sözler
- Güncel Türkçe'de kullanılan sözler
Kabul edilmeyen sözler:
- Anlamı olmayan sözler
- Özel isimler (kişi, yer, ırk, kavim, marka isimleri)
- Kısaltmalar (NATO, TDK, vb.)
- TDK'nın Güncel Türkçe Sözlükte 'bakınız' ibaresi ile doğru Türkçe söze yönlendirdiği sık rastlanan yanlış yazımlar, kullanımlar ve yabancı sözler
- Başka bir anlam taşımayan Ca, Mg gibi kimyasal simgeler.
- Kare bulmaca kültüründen gelen, bir çok kelime bulmacasında bulunan ama artık güncel Türkçe sözlüklerden çıkartılmış ve güncel Türkçede kullanılmayan ma, ök, ır gibi çok eski döneme ait sözler
- Oyunun yapısı nedeniyle birden fazla sözden oluşan sözler (Örnek: ara bulucu)
Oyun çevrim içiyken yalnızca yerleşik sözükte olmayan sözler çevrim içi sözlükten kontrol edilir. Çevrim dışıyken ise sadece yerleşik sözlük kullanılır.
3. Joker Taş
Oyunda iki adet joker taş bulunur. Joker, rafınızda üzerinde harf olmayan boş bir taş olarak görünür.
- İstediğiniz herhangi bir harfi temsil edebilir
- Tahtaya yerleştirirken hangi harfi temsil edeceğini seçersiniz; tahtada seçtiğiniz harfle, puanı 0 olarak görünür
- 0 puan değerindedir
4. Diğer İşlemler
- Değiştir: Rafınızdan istediğiniz harfleri torbadan yeni harflerle değiştrebilirsiniz. Değişimin yapılabilmesi için torbada en az 7 harf kalmış olmalıdır. Değişim yaptığınızda hamle sırası, sıradaki oyuncuya geçer.
- Pas Geç: Hamle yapmadan sıranızı sonraki oyuncuya bırakabilirsiniz
- Karıştır: Rafta farklı kombinasyonlar görmek için raftaki harfleri karıştırabilirsiniz. İsterseniz elle sürükleyip bırakarak da raftaki sıralamayı değiştirmeniz mümkün.
- Tahtayı yakınlaştırma: Tahtaya çift dokunarak ya da iki parmağınızı açıp kapatarak (pinch) tahtayı büyütüp küçültebilirsiniz. Yakınlaştırılmış tahtada tek parmağınızla kaydırarak istediğiniz bölgeye gidebilirsiniz. Sözünüzü onayladığınızda tahta kendiliğinden tam görünüme döner.
💎 Puan Hesaplama
Harf Puanları
Harf Dağılımı
Torbada toplam 100 taş bulunur (98 harf + 2 joker):
| Harf | Adet | Harf | Adet | Harf | Adet |
|---|---|---|---|---|---|
| A | 12 | I | 4 | R | 6 |
| B | 2 | İ | 7 | S | 3 |
| C | 2 | J | 1 | Ş | 2 |
| Ç | 2 | K | 7 | T | 5 |
| D | 2 | L | 7 | U | 3 |
| E | 8 | M | 4 | Ü | 2 |
| F | 1 | N | 5 | V | 1 |
| G | 1 | O | 3 | Y | 2 |
| Ğ | 1 | Ö | 1 | Z | 2 |
| H | 1 | P | 1 | Joker | 2 |
Ödül Hücreler
| Ödül | Açıklama |
|---|---|
| HARF×2 | Hücreye konulan harfin puanı 2 katına çıkar |
| HARF×3 | Hücreye konulan harfin puanı 3 katına çıkar |
| SÖZ×2 | Bir harfi hücreye gelen sözün puanı 2 katına çıkar |
| SÖZ×3 | Bir harfi hücreye gelen sözün puanı 3 katına çıkar |
Ödül hücreler sadece ilk kullanımda geçerlidir. Bir harf yerleştirildikten sonra, o hücrenin ödülü tekrar kullanılamaz.
Özel Puanlar
- Raf Ustası (7 Taş Ödülü): Tek hamlede rafınızdaki 7 taşın hepsini kullanırsanız +50 ödül puan kazanır, Raf Ustası sertifikası alırsınız
- Üç Söz Ustası: Tek hamlede, her biri en az üç harfli üç söz oluşturursanız +30 ödül puan kazanır, Üç Söz Ustası sertifikası alırsınız
- Çoklu Söz: Bir hamle ile birden fazla söz oluşturursanız, tüm sözlerin puanları toplanır
- Çoklu Ödül: Aynı hamle içinde birden fazla ödül hücre kullanabilirsiniz
- Rakibin Ödülü: Bu ödüller rakipler için de geçerlidir. Bir rakip (bilgisayar oyuncusu ya da Yan Yana'daki arkadaşınız) Raf Ustası ya da Üç Söz Ustası ödülünü kazandığında, size de sözleriyle birlikte bir kutlama paneli gösterilir; böylece yüksek puanın nereden geldiğini görürsünüz
🏁 Oyun Sonu
Oyun şu durumlarda sona erer:
- Bir oyuncu tüm harflerini kullanır ve harf torbası boşsa
- Tüm oyuncular art arda ikişer kez pas geçerse
- Oyun bittiğinde, her oyuncunun elinde kalan harflerin puanları, kazanmış olduğu toplam puandan düşülür.
- Tüm harflerini kullanan oyuncu, diğer oyuncuların kalan harflerinin puanını kazanır.
⭐ Seviye Sistemi
Oyundaki performansınıza göre seviyeniz yükselir veya düşer. Seviyeniz yıldızlarla gösterilir.
Seviye Yükselme Koşulları
Bir üst seviyeye çıkmak için o seviyenin tüm koşullarını karşılamanız gerekir.
- 2000+ farklı söz
- 8 ve daha uzun harfli söz yapabilmiş olmak
- Son 20 oyunda 5★'a karşı %40'tan fazla kazanma
- Son 20 oyununuzda ort. söz uzunluğu ≥ 3 (seviye ayrımı olmadan, genel)
- 1000+ farklı söz
- 7 ve daha uzun harfli söz yapabilmiş olmak
- Son 20 oyunda 4★ ve üstüne karşı %40'tan fazla kazanma
- Son 20 oyununuzda ort. söz uzunluğu ≥ 3 (seviye ayrımı olmadan, genel)
- 500+ farklı söz
- Son 20 oyunda 3★ ve üstüne karşı %40'tan fazla kazanma
- Son 20 oyunda 2★ ve üstüne karşı %40'tan fazla kazanma
- Başlangıç seviyesi
- Kazanma oranı, ulaşmak istediğiniz seviye ve üstündeki rakiplere karşı oynadığınız son 20 oyundan hesaplanır. ★★★★★ için yalnız ★★★★★ rakiplere karşı oyunlar sayılır. Daha alt seviyedeki rakiplere karşı oyunlar bu orana girmez.
- Kazanma oranında beraberlik yarım galibiyet sayılır (Scrabble turnuva kuralı). Örneğin 20 oyunda 8 galibiyet ve 1 beraberlik %42,5 eder.
- Ortalama söz uzunluğu ise seviye ayrımı olmadan, son 20 oyununuzun tamamından hesaplanır.
- Hep daha üst seviyelerle oynuyorsanız, o oyunlar da sayıldığı için ara seviyeyle ayrıca oynamanız gerekmez.
Seviye Düşme Koşulları
Seviye düşüşü her seviye için farklı kurallarla uygulanır:
| Mevcut Seviye | Düşme Koşulu | Sonuç |
|---|---|---|
| ★★★★★ Sözbaz | Son 20'de 5★ ve altına karşı kazanma oranı %40'ın altına inerse | → ★★★★ |
| ★★★★ Dil Bilgesi | Son 20'de 4★ ve altına karşı kazanma oranı %40'ın altına inerse | → ★★★ |
| ★★★ Anlam Mimarı | Son 20'de 3★ ve altına karşı kazanma oranı %40'ın altına inerse | → ★★ |
| ★★ Söz Ustası | Son 20'de 2★ ve altına karşı kazanma oranı %40'ın altına inerse | → ★ |
- Genel (tüm zamanların) başarı oranına bakılmaz. Düşmede yalnızca bulunduğunuz seviye ve altındaki rakiplere karşı son 20 oyun sayılır.
- Kazanma oranı %40'ın altına inerse seviye düşer. Tam %40 seviyenizi korur (ne yükseltir ne düşürür).
- Kendinizden üst seviyedeki rakiplere karşı yenilgiler seviyenizi düşürmez; güçlü rakiplerle oynayarak gönül rahatlığıyla kendinizi geliştirebilirsiniz.
- Bayat oyunla düşmezsiniz: Seviyeniz, ancak kendi seviyeniz ve altındaki bir rakibe karşı yeni bir oyun oynadığınızda düşme açısından değerlendirilir. Uzun süre yalnız üst seviyelerle oynarsanız seviyeniz düşmez.
- Bu rakiplere karşı hiç oyununuz yoksa seviyeniz düşmez.
- Bitmemiş oyunu bırakmak: Sanal rakiplere karşı oynadığınız bitmemiş bir oyunda gerideyken aynı modda yeni oyun başlatırsanız (önce uyarılırsınız), bıraktığınız oyun yenilgi sayılır. Öndeyken ya da berabereyken bırakılan oyun sayılmaz. Uygulama kapanınca ya da bir hata yüzünden kesilen oyunlar kaybolmaz; "Devam Et" ile kaldığınız yerden sürer.
- ★ seviyesi başlangıç seviyesidir, daha aşağı düşmez.
- Bir değerlendirmede en fazla bir kademe düşülür. Örneğin ★★★'dan doğrudan ★'a düşemezsiniz; en çok ★★'a inersiniz.
- Seviyeniz her oyunun sonunda bir kez değerlendirilir.
- Çok oyunculu oyunlarda oyun, rakipler arasındaki en yüksek seviyeye karşı oynanmış sayılır; tüm rakiplerden yüksek puan alırsanız kazanmış olursunuz.
🎯 Strateji İpuçları
- Ödül Hücrelerini Kullanın: Yüksek puanlı harfleri ödül hücrelerine yerleştirmeye çalışın
- Uzun Sözler: Daha uzun sözler genellikle daha fazla puan getirir ve 7 harf ödülü şansı verir
- Çoklu Söz: Bir hamle ile birden fazla söz oluşturmak yüksek puan getirir
- Rakibi Bloke Edin: Rakibin ödül hücrelerine ulaşmasını engelleyin
- Harf Yönetimi: Joker ve yüksek puanlı harfleri stratejik anlarda kullanın
- Açılış Bırakın: İleriki turlar için söz yapma imkanı bırakın
👤 Profil
Menü > Profil ekranından kendinizi tanıtabilirsiniz:
- Adım: Adınızı yazarsanız, başarı sertifikalarında ve sonuç ekranlarında "Sen" yerine adınız görünür. Yan Yana oyun tipinde arkadaşlarınız sizi bu adla görür.
- Profil Fotoğrafı: "Fotoğraf Seç" tuşuyla galerinizden bir fotoğraf seçin. Fotoğrafı kaydırarak konumlandırabilir, iki parmakla büyütüp küçültebilirsiniz — dairede gördüğünüz, oyunda görünecek olandır. Fotoğraf cihazınızda küçük bir avatar boyutuna indirilerek saklanır.
- Fotoğrafınız oyun ekranının başlığında sizin hücrenizde görünür. İki kişilik Yan Yana oyununda arkadaşınızın ekranında da — başlıkta ve "düşünüyor" panelinde — görünür. Üç ve dört kişilik Yan Yana oyunlarında fotoğraf aktarılmaz ve gösterilmez.
- "Kaldır" tuşuyla fotoğrafınızı istediğiniz zaman silebilirsiniz.
⚙️ Ayarlar ve Özellikler
- Tahta Teması: 6 farklı görsel tema (Klasik, Doğa, Modern, Pastel, Gri, Kum)
- Sözlerimin anlamını göster: Sizin yazdığınız sözün anlamı gösterilir
- Rakip sözlerinin anlamını göster: Rakiplerin yazdığınız sözün anlamı gösterilir
- Düşünüyor panelini göster: Rakipler düşünüyorken kimin düşündüğü bir panelle gösterilir
- Sıra sende panelini göster: Sıranın size geldiği bir mesajla gösterilir
- Sürülerken büyüteç göster: Dokunmatik özelliği olan ekranlarda harfi sürüklerken parmağınızın altında kaldığı için görülemeyen bölüm bir büyüteç ile gösterilir
- Hamle sürem: Her hamle için kendinize bir süre sınırı (1–5 dakika) belirleyebilirsiniz. Kalan süre, başlıktaki torba karesinin altında geri sayar; son 30 saniyede sayaç, son 10 saniyede Pas tuşu da yanıp söner. Süre dolduğunda otomatik olarak pas geçilir. İki ve dört oyunculu oyun tiplerinde geçerlidir, bir oyunculu oyun tipinde etkin değildir; Yan Yana'da süreyi oyunu kuran belirler.
- Kayıt: Oyununuz otomatik olarak kaydedilir, istediğiniz zaman devam edebilirsiniz
- Dışa/İçe Aktar: Oyun verinizi yedekleyin veya geri yükleyin. Cihaz değişimleri sırasında eski cihazınızdan yeni cihazınıza istatistiklerinizi, ayarlarınızı, sertifika ve rekor kayıtlarınızı, favori rakiplerinizi ve yarım kalan oyunlarınızı aktarabilirsiniz. Profil fotoğrafı ve yarım kalan Yan Yana oyunu aktarılmaz.
♥︎ Favoriler
Sık oynamak istediğiniz sanal oyuncuları favorilerinize ekleyerek hızlıca bulabilirsiniz.
- Rakip seçim ekranında bir oyuncunun ? tuşuna basarak oyuncu bilgi panelini açın.
- Panelin altındaki Favorilere Ekle tuşuna basarak o oyuncuyu favorilerinize ekleyebilirsiniz. Favori olan bir oyuncu için tuş Favoriden Çıkar olarak görünür.
- Rakip seçim ekranında filtre listesinden Favorilerim seçeneğini seçtiğinizde yalnızca favori oyuncularınız listelenir.
- Favoriler listesinde seçim yapmazsanız favorileriniz arasından rastgele bir rakip seçilir. Dört oyunculu oyun tipinde favori sayınız üçten azsa eksik kalan rakipler tüm oyuncular arasından rastgele tamamlanır.
🌐 İnternetsiz Kullanım
Sözbaz internet bağlantısı olmadan da aynı şekilde oynanır; sözler cihazınızdaki geniş yerleşik sözlükten denetlenir. İnternet varken, yerleşik sözlükte olmayan bir söz ayrıca TDK'de aranır. Uygulama bağlantı durumuyla ilgili uyarı göstermez; bağlantı gidip gelse de oyun kesintisiz sürer.
Sözbaz'da başarılar dileriz. Söz dağarcığınızı geliştirin, strateji oluşturun ve en yüksek puanlar yapmaya çalışın!